Sepleriň elýeterliligi

Soňky habar

Türkmenistan

Bakuwda selfi düşürýän adamlar. Illýustrasiýa suraty.

Şu ýylyň ýanwar- sentýabr aýlary aralygynda Türkmenistanyň 38700 töweregi raýaty Azerbaýjana sapar etdi. Bu barada turkmen.news neşiri Azerbaýjanyň Döwlet gümrük gullugynyň sanlaryna salgylanyp habar berýär. Maglumata görä, Azerbaýjana gidýän türkmenistanlylaryň sany 96 % artdy.

Türkmenler Azerbaýjana iş gözleginde, dokma önümlerini we şaý-sepleri satmaga, hem-de bankomatlardan pul nagtlaşdyrmak üçin gidýär diýip, neşir ýazýar.

Geçen iýul aýynda turkmen.news neşiri Türkmenbaşydan Bakuwa deňiz ýollary arkaly syýahat etmäge isleg bildirýän müňlerçe türkmenistanly barada habar berdi. Neşiriň çeşmeleriniň aýtmagyna görä, häzirki wagtda Türkmenbaşydan Bakuwa gämi bilen syýahat etmäge isleg bildirýän türkmenistanlylaryň sany öňküsinden görnetin azaldy; munuň sebäbi parom biletleriniň manatda satylmagynyň ýatyrylmagy bilen düşündirilýär. Ozal Türkmenbaşy-Baku aralygyna gatnaýan türkmen paromlarynyň gidiş-geliş biletleri manatda satylýardy, häzirki wagtda, neşiriň habar bermegine görä, parom biletleriniň tölegi dollarda amala aşyrylýar.

Soňky ýyllarda köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde Azerbaýjanda ol ýa-da beýleki kanun bozmalaryň esasynda tussag edilýän Türkmenistanyň raýatlary barada habarlar berilýär. Käbir türkmen raýatlary Azerbaýjany, edil Gürjüstany ulanyşlary ýaly, Türkiýedäki ýaşaýyş rugsatlaryny kanuny esasda uzaltmak üçin geçelge hökmünde ulanýar. Türkiýedäki ýaşaýyş rugsatlarynyň möhleti dolan türkmenistanlylar Türkiýeden Gürjüstan Azerbaýjan ýaly ýurtlara gysga möhletli girip çykmak arkaly Türkiýedäki ýaşaýyş rugsatlaryny kanuny esasda uzadýarlar.

Turkmen.news neşiriniň ýazmagyna görä, 2019-njy ýylyň ýanwar – sentýabr aýlary aralygynda Türkmenistanyň 10 müňe golaý raýaty Gürjüstana syýahat etdi. Bu görkeziji geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdireniňde tas 30 % töweregi artdy. Maglumata görä, 2018-nji ýylyň ýanwar – sentýabr aýlary aralygynda 7341 türkmenistanly Gürjüstana syýahat etdi.

Türkmenistanda soňky üç ýyla golaý wagt bäri dowam edýän ykdysady kynçylyklaryň fonunda gazanç gözleginde daşary ýurtlara gidýän raýatlaryň sany ýerli habarçylaryň we çeşmeleriň hem-de daşary ýurtlaryň döwlet edaralarynyň statistika sanlarynyň maglumatlaryna görä, görnetin artdy.

“Türkmenistanyň alternatiw täzelikleri” neşiriniň 25-nji oktýabrda çap eden maglumatyna görä, soňky wagtlarda Özbegistana sapar edýän türkmenistanly raýatlaryň sany hem ýokarlandy.

Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygyna girýän beýleki ýurtlara-da çykýan türkmenistanlylaryň sany az däl.

Belarus metbugatynyň sentýabr aýynda habar bermegine görä, 2018-nji ýylyň dowamynda 4 müňden gowrak türkmen raýaty Belarusa göçüp bardy.

Türk statistika gullugynyň 23-nji iýulda ýaýradan hasabatynda Türkmenistan 2018-nji ýylda Türkiýä göçüp baran raýatlarynyň sany boýunça dördünji orunda ýerleşdirildi. Hasabata görä, geçen ýyl Türkmenistanyň 50 müňe golaý raýaty Türkiýä göçdi.

Şol bir wagtda, Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolýan Türkiýedäki türkmen migrantlarynyň we çeşmeleriniň onlarçasy bu ýurtda eklenç gözleginde zähmet çekýän türkmenistanlylaryň resmi bolmadyk sanynyň on müňlerçedigini aýdýarlar.

Maýyň aýagynda Azatlyk Radiosynyň Türkmenistandaky ygtybarly çeşmeleriniň beren – türkmen häkimiýetleri tarapyndan tassyklanmaýan, ýöne inkär hem edilmeýän – maglumatlarda soňky 10 ýylyň dowamynda 1 million 879 müňden gowrak adamyň ýurdy terk edendigi we bu sanyň ýurduň daşyna gidip-gelýän türkmenistanlylary öz içine almaýandygy aýdylýar.

Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.

Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.
Türkmenistan (illýustrasiýa suraty)

Türkmenistanda döwlet metbugatyna hökmany abuna ýazylmak möwsümi başlandy. Azatlyk Radiosynyň habarçysynyň maglumatyna görä, hususan-da Mary welaýatynda şu ýyl döwlet neşirlerine abuna ýazylmaga mekdep okuwçylary hem mejbur edilýärler.

- Marynyň döwlet edaralarynyň işgärlerine mejbury ýagdaýda gazet-žurnallara ýazylmaly diýýärler. Hatda okuwçylara-da "Güneş" žurnalyna ýazylmak üçin 14 manatdan ene-atalaryňyzdan kanikul gutaransoň pul getiriň diýip aýdylypdyr, - diýip Marydaky habarçymyz aýdýar.

Türkmenistanda döwlet metbugatyna abuna ýazylyşyk ýylda iki gezek döwlet edara-kärhanalarynyň üsti bilen guramaçylykly häsiýetde amala aşyrylýar.

Döwlet edaralarynyň işgärleri we ýokary okuw jaýlarynyň studentleri üçin döwlet metbugatyna ýazylmak hökmany hasaplanýar. Abuna üçin pul serişdeleri ýylyň dowamynda iki gezek işgärleriň aýlyklaryndan we studentleriň stipendiýalaryndan tutulýar.

Azatlyk Radiosynyň habarçylary, şu günler Maryda bilim pudagynyň işgärleriniň 40 we 50 manat aralygynda, saglyk pudagynda 50 we 100 manat aralygynda, gaz edaralarynda 50 we 60 manat aralygynda pul ýygnalýandygyny habar berýärler.

- Adamlar halys pul sesinden ýadadyk diýip aýdýarlar. Her sapar aýlyk alan wagtymyz aýlygy öýe eltmänkä gutarýarys diýärler - diýip, habarçymyz aýdýar.

Türkmenistanyň býujet işgärleri ýyllyk metbugat abunalygyndan başgada dürli maksatlar üçin her aýda ençeme gezek pul tabşyrmaga mejbur edilýärler. Döwlet edara-kärhanalarynyň işgärlerinden döwlet baýdagy, prezidentiň portretleri, köçeleriň arassalamak we abadanlaşdyrmak, agaç ekmek, şeýle-de, köpsanly medeni, sport we beýleki köpçülikleýin çäreleri maliýeleşdirmek we pagta ýygyma goşant goşmak üçin yzygiderli pul ýygnalýar.

Azatlyk Radiosynyň habarçylarynyň sözlerine görä, Türkmenistanda gazet-žurnalaryň satylýan ýerleri köp däl, sebäbi olara ilat arasynda hyrydar köp göze ilmeýär.

- Gazetleri, žurnallary satyn alanyňa görä içinde okar ýaly gyzykly zatlar ýok, halkyň hal-ýagdaýy barada hiç zat ýazylmaýar. Türkmenistanda näme bolup geçýänini bilip bolmaýar. Diňe gowy ýaşaýyş barada aýdylýar. Gazetleri okasaň Türkmenistanda diňe gowy durmuş bar, bolçulykly ýurtda ýaşalýar diýip ýazylar, emma iýere un, ýag tapdyrmaýar- diýip, habarçymyz aýdýar.

Häzirki wagtda ýurtda 30-dan gowrak gazet we ençeme žurnal çapdan çykýar. Olaryň esasy mazmuny döwlet propagandasyna we ýurduň üstünliklerini wasp etmeklige gönükdirilýär.

​Üstünlikleri wasp etmek üçin ýörite neşirler hem döredilýär.

Bu ýagdaýda ýurt häkimiýetleri ýurtda neşirýatlaryň öz öňünde goýlan plany artykmajy bilen ýerine ýetirýändigini hasabat berýärler. Hususan-da, geçen ýylda Türkmenistanyň döwlet neşirýat gullugy plany 134%-den gowrak berjaý edipdir.

Türkmenistanda bar bolan neşirler esasan döwlet zakazlaryny ýerine ýetirýär we metbugat önümlerini, prezidentiň kitaplaryny we portretlerini çap edýär.

Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.

Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.

Ýene-de ýükle

Iň soňky teswirler

Iň soňky teswirler
XS
SM
MD
LG